Ból pośladka – przyczyny, diagnostyka, leczenie, ćwiczenia na ból w pośladku
Mateusz Burak

Ból pośladka – przyczyny, diagnostyka, leczenie, ćwiczenia na ból w pośladku

Ból pośladka może mieć wiele przyczyn, dlatego tak ważna jest w jego przypadku właściwa diagnostyka. Ból w okolicy pośladka może świadczyć o zmianach zwyrodnieniowych stawu biodrowego oraz kręgosłupa lędźwiowego, o rwie kulszowej czy o przeciążeniu bądź urazie. W zależności od przyczyny dolegliwości, leczenie polega na farmakoterapii lub fizjoterapii (czasami także na połączeniu obu metod). Metody inwazyjne, jak operacja, są stosowane zdecydowanie rzadziej. Jakie ćwiczenia na ból w pośladku przyniosą ulgę?

Ból pośladka – przyczyny

Przyczyn bólu pośladków może być bardzo wiele, jest to częsty problem, z jakim zgłaszają się pacjenci do specjalisty. Źródłem dolegliwości może być podrażnienie niezliczonej ilości struktur anatomicznych (więzadła, nerwy, mięśnie). Ból w pośladku może także oznaczać dysfunkcje kręgosłupa lędźwiowego, problemy z biodrami, zmiany zwyrodnieniowo–wytwórcze czy schorzenia stawów krzyżowo–biodrowych. Stosunkowo rzadko przyczyną jest dysharmonia pracy samego pośladka. 

Ból w pośladku – rwa kulszowa

Ból w pośladku promieniujący na nogę, posiadający różny zasięg na tym odcinku (ból od pośladka do kolana, od pośladka do łydki, od pośladka do pięty) może być oznaką rwy kulszowej. Dysfunkcja pojawia się wtedy, gdy dochodzi do podrażnienia struktury nerwu kulszowego. Przyczyną takiego stanu mogą być np.: przepuklina jądra miażdżystego, zmiany zwyrodnieniowe odcinka lędźwiowego, duże przeciążenia kręgosłupa podczas ciąży. Bardzo charakterystyczne dla rwy kulszowej jest występowanie wspomnianego bólu pośladka z jednoczesnym uczuciem mrowienia w nodze. Pacjenci definiują dolegliwości jako podobne do uczucia porażenia prądem, które zstępują w dół, w kierunku stopy.

Jak rozpoznać rwę kulszową? Czytaj więcej na DOZ.pl

Ból pośladka – zespół mięśnia gruszkowatego (rwa gruszkowata)

Przy podrażnieniu mięśnia gruszkowatego bardzo charakterystyczne jest drętwienie pośladków, a także ból pośladka przy siedzeniu. Objawy te pojawiają się po kilkunastu minutach obciążenia guzów kulszowych, np. podczas siedzenia przez dłuższy czas na twardym krześle. Niezwykle charakterystyczne jest przymusowe ustawienie kończyny dolnej w rotacji zewnętrznej – ból pośladka przy chodzeniu zostaje zredukowany poprzez ustawienie stopy na zewnątrz. Znamienne jest bolesne ograniczenie zakresu ruchomości w stawie biodrowym, a konkretnie rotacji wewnętrznej. Występuje duża tkliwość mięśnia gruszkowatego. Objawy mogą być mylone z objawami rwy kulszowej (ból promieniujący do pośladka, kłucie w pośladku).

Ból pośladków – zwyrodnienie stawu biodrowego

Zmiany zwyrodnieniowo–wytwórcze w obrębie stawu biodrowego powinny stanowić jedno z pierwszych przypuszczeń w diagnostyce różnicowej bólu pośladka. Ze względu na położenie stawu biodrowego jest on elementem łączącym tułów z kończyną dolną, to z kolei sprawia, że pośrednio inicjuje on oraz podtrzymuje dolegliwości w postaci bólu w pośladku i nodze.

Zaawansowana koksartroza (zwyrodnienie stawu biodrowego) przyczynia się do ograniczenia jakości życia pacjenta oraz bardzo wielu nieprzyjemnych dysfunkcji. W procesie diagnostycznym takie zmiany można uwidocznić za pomocą badania RTG. Przy zmianach zwyrodnieniowych stawu biodrowego z różnym nasileniem pojawia się ból pośladka i uda, często także kolana lub samego mięśnia pośladkowego, charakterystyczny jest ból w pośladku podczas chodzenia. Ponadto może występować sztywność, szczególnie po dłuższym okresie pozostawania w bezruchu. Stopniowo narasta ograniczenie zakresu ruchomości i w rezultacie występują przykurcze mięśniowe.

Ból pośladka – przeciążenia i urazy

Do pozostałych możliwych przyczyn bólu pośladka i biodra należą przeciążenia oraz pojawiające się w efekcie punkty spustowe na naprężaczu powięzi szerokiej oraz mięśniach: pośladkowym średnim i pośladkowym mniejszym. Często wśród przyczyn bolącego pośladka podaje się także zmiany urazowe. Na przykład naderwanie przywodzicieli stawu biodrowego może generować ból pośladka promieniujący do pachwiny, ból pod pośladkiem lub ból guza kulszowego podczas siedzenia.

Pośród innych możliwych czynników o charakterze urazowym wyróżnia się jeszcze stłuczenie końcowego odcinka kręgosłupa. Niekontrolowane upadki na pośladki mogą natomiast poskutkować uszkodzeniem kości guzicznej. Objawami mogą być: ból kości ogonowej promieniujący do pośladka, ból kości w pośladku oraz ból mięśni pośladków.

Ból pośladka – inne przyczyny bolącego pośladka

Najnowsze doniesienia naukowe mówią również o powiązaniu dolegliwości z dysfunkcjami obszaru powięzi biodrowo–lędźwiowej. Jej wzmożone napięcie oraz restrykcje przesuwalności mogą znacząco zaburzać równowagę mięśniową w obszarze od potylicy aż do kończyn dolnych, co może wyzwalać ból w pośladkach (zarówno lewego jak i prawego pośladka). Literatura fachowa opisuje także zaburzenia w obszarze miednicy mniejszej, stawów krzyżowo–biodrowych, przejścia piersiowo–lędźwiowego oraz więzadeł miednicy jako potencjalne czynniki wywołujące opisywane dolegliwości. Ich topografia oraz charakter mogą być zróżnicowane. Przykładowo ból pośladka i jądra mogą świadczyć o podrażnieniu więzadła biodrowo–lędźwiowego.

Opisywane są również przypadki bólu pośladka po operacji kręgosłupa, np. po korekcji chirurgicznej skoliozy, mimo braku powikłań (dolegliwości występują podczas chodzenia, pojawia się ból nóg od pośladków w dół). Przegląd literatury onkologicznej wskazuje także na możliwość inicjowania objawów związanych  z toczącym się procesem nowotworowym lub schorzeniami ginekologicznymi. Spowodowane czynnikiem chemicznym dokuczliwości mają swoje charakterystyczne przymioty. Nowotwór jajnika, nowotwór kości czy rozległe torbiele również mogą wywoływać ból pośladków.

Ból pośladka – diagnostyka

Ze względu na złożoną etiologię przyczyn bolących pośladków, olbrzymią rolę odgrywa proces diagnostyczny. Dokładnie zebrany wywiad, ocena za pomocą szeregu testów klinicznych, badanie zakresu ruchomości i siły skupia się nie tylko na samym pośladku, ale także na jego najbliższej okolicy.

Ocenie zostaje poddany staw biodrowy, kręgosłup lędźwiowy oraz wszystkie okoliczne struktury miękkotkankowe. Użyteczne w diagnostyce różnicowej są badania obrazowe, takie jak zdjęcia RTG, rezonans magnetyczny czy tomografia komputerowa. W niektórych przypadkach pomocne może być wykonanie dodatkowo badań laboratoryjnych. 

Ból pośladka – leczenie

Leczenie bolącego pośladka jest mocno uzależnione od przyczyny dolegliwości. W pierwszej kolejności jest to zazwyczaj proces nieinwazyjny, dopiero przy braku skuteczności postępowania zachowawczego można myśleć o procedurach chirurgicznych.

Farmakologia oferuje całą gamę środków przeciwbólowych i przeciwzapalnych, zalecane są niesteroidowe leki przeciwzapalne (NLPZ) w postaci tabletek bądź maści czy żelu. Dobry rezultat odnotowuje się, stosując iniekcje z kwasu hialuronowego oraz bogatopłytkowego osocza. Nie można zapominać, że dieta i styl życia również wpływają na zapobieganie bądź niwelowanie dolegliwości bólowych. Warto dbać o prawidłową masę ciała oraz o odpowiednią, codzienną dawkę ruchu.

Ból pośladka – fizjoterapia

Fizjoterapia oferuje cały wachlarz zabiegów, są to np. zabiegi z zakresu terapii manualnej, masażu, ćwiczeń, suchego igłowania, hirudoterapii, terapii powięziowej, kinesiotapingu, rolowania mięśni oraz całej gamy różnorodnych metod kinezyterapeutycznych. Fizykoterapia odznacza się również bogatą ofertą procedur z zakresu elektroterapii, leczenia zimnem, termoterapii, hydroterapii. Powszechnie wykorzystuje się także falę uderzeniową, ultradźwięki oraz magnetostymulację. Zastosowanie zabiegów zgodnie ze wskazaniami pomaga pozbyć się zapalenia mięśnia pośladkowego, rwy pośladkowej, bólu kości pod pośladkiem czy np. bólu w lewym pośladku przy chodzeniu.

Ból pośladka – ćwiczenia na ból pośladków

Wykonywane ćwiczenia na ból pośladka powinny zawierać rozciąganie oraz wzmacnianie mięśni. Najprostszym przykładem na użytek domowy może być przyciąganie kolan do klatki piersiowej w leżeniu na plecach. Skrajną pozycję należy utrzymać kilkanaście sekund i powtórzyć cały cykl 3–5 razy. Bardzo skuteczne może być także wykorzystanie foam–rollera. Należy usiąść na rolce i wyszukać najbardziej bolesne miejsca. Przesuwając się powoli do przodu i do tyłu, z zatrzymaniem na tych najbardziej bolesnych punktach, dokonujemy kilkuminutowego rolowania. 

Sprawdź akcesoria do ćwiczeń w domu.

Dobrym ćwiczeniem na ból pośladków może okazać się jazda na rowerku stacjonarnym lub na zwykłym rowerze terenowym po równym terenie. Wzmacnianie opisanych partii mięśniowych osiągniemy poprzez zastosowanie pozycji typu plank i utrzymanie jej 8–10 sekund w 3 seriach. Pomocne jest także unoszenie bioder do linii łączącej kolana i barki w leżeniu tyłem. 

Kolejną propozycją jest wykonywanie półprzysiadu, tzw. squatu. Można je powtórzyć kilkanaście razy w 3–4 seriach co pozwoli zwiększyć siłę mięśniową. Wszelkiego rodzaju pozycje wykorzystujące aktywny wyprost w stawie biodrowym oraz ruchy generujące napięcie izometryczne również będą sprzyjać budowaniu siły. Przy pojawiającym się skurczu pośladka, zapaleniu mięśnia dobrze jest zadbać o właściwie zbilansowaną dietę oraz suplementację witaminy D, potasu oraz magnezu.

Stosowanie odpowiednich nawyków żywieniowych może częściowo pomóc w przypadku bólu pośladków w ciąży. Przyszłym mamom, które odczuwają ból w pośladku, także zaleca się ćwiczenia, jednak zawsze wcześniej powinny skonsultować się one z lekarzem prowadzącym ciążę.
  1. A. Rakowski, Kręgosłup w stresie, Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne, Gdańsk 2007.
  2. M. Majchrzycki, M. Hoffman, W. Ciepała, Dysfunkcje tkanek miękkich w bólach okolicy L–S, „Praktyczna Rehabilitacja & Fizjoterapia” 2012, nr 25, s. 28–31,40–42.
  3. A. Rzepka, K. Kusza, M. Jakuczyk, Rola stawu krzyżowo–biodrowego w powstawaniu zespołu bólowego dolnego odcinka kręgosłupa, „Kwartalnik Ortopedyczny” 2009, nr 4, s. 483–487.
  4. A. Parlak, A. Aytekin, S. Develi i in., Piriformis syndrome: a case with non–discogenic sciatalgia, „Turkish Neurosurgery” 2014, nr 24, s. 117–119.

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi Ikona

Polecane artykuły

  • Krztusiec – przyczyny, objawy, leczenie kokluszu

    Krztusiec (koklusz) jest ostrą chorobą zakaźną dróg oddechowych wywołaną przez pałeczki krztuśca. Do zakażenia dochodzi drogą kropelkową. Na ciężki przebieg krztuśca narażone są zwłaszcza niemowlęta poniżej 6. miesiąca życia. Jak przebiega krztusiec i jak go rozpoznać? Jak wygląda leczenie kokluszu? W jaki sposób można się przed nim uchronić?

  • Zespół Retta – objawy, dziedziczenie i leczenie

    Zespół Retta to rzadkie zaburzenie neurorozwojowe. Dotyczy mutacji na chromosomie X, więc występuje głównie u dziewczynek. Szacuje się, że zespół Retta dotyka 1 na 10–15 tys. urodzonych dzieci płci żeńskiej. Może być jednak częstszy, gdyż bywa niezdiagnozowany. Zwykle nie ujawnia się od razu po urodzeniu. Dziecko z zespołem Retta przez wiele miesięcy może rozwijać się prawidłowo i dopiero z czasem zaczną się u niego pojawiać niepokojące objawy.

  • Przeziębienie, grypa, alergia czy COVID-19? Jak je od siebie odróżnić?

    Masz katar, kaszel i gorączkę? Czy to zwykłe przeziębienie, grypa czy może COVID-19? Objawy tych chorób mogą być bardzo podobne, co utrudnia samodzielne postawienie diagnozy. Dowiedz się, jakie są kluczowe różnice między tymi schorzeniami i kiedy warto skonsultować się z lekarzem.

  • Reumatoidalne zapalenie stawów – przyczyny, objawy i leczenie RZS

    Reumatoidalne zapalenie stawów (inaczej RZS lub gościec stawowy) to przewlekła choroba reumatyczna o podłożu autoimmunologicznym. Powszechnie określa się ją także jako reumatyzm. Początkowo atakuje najczęściej symetrycznie małe i średnie stawy rąk i nóg, ale w konsekwencji prowadzi do wielu zmian ogólnoustrojowych – jej najbardziej charakterystycznym objawem jest ból stawów, ich zaczerwienienie i obrzęk. Jak leczy się reumatoidalne zapalenie stawów? Czy istnieją domowe sposoby na RZS?

  • Pieczenie, upławy i swędzenie kobiecych okolic intymnych? To może być infekcja pochwy. Jak zapobiegać i leczyć stany zapalne?

    Upławy, pieczenie i swędzenie okolic intymnych to nie tylko uporczywe i często nawracające przypadłości, ale także objawy infekcji, która może doprowadzić do niepłodności, jeśli zostanie zaniedbana. Infekcje okolic intymnych mogą przydarzyć się kobiecie w każdym wieku, przed porodem, w trakcie ciąży i w połogu. Czy istnieje jedna uniwersalna odpowiedź na pytanie – jak skutecznie wyleczyć i zapobiegać zakażeniom pochwy? Otóż nie, nie istnieje. Można jednak postępować zgodnie z pewnymi wskazówkami, dzięki którym nawet przy pomocy domowych sposobów na infekcje intymne możliwe jest złagodzenie tych najbardziej dokuczliwych objawów. Więcej informacji na ten temat znajduje się w niniejszym artykule.

  • Uczulenie na słońce – przyczyny. Jak złagodzić objawy wysypki od słońca?

    Promienie słoneczne wykorzystywane są do produkowania witaminy D, która jest niezbędna do prawidłowego rozwoju kości oraz wzmacniania układu odpornościowego. Niestety zbyt długa bądź zbyt intensywna ekspozycja na słońce może powodować występowanie alergii. Uczulenie na słońce może dotknąć każdego z nas, dlatego też warto wiedzieć, jak postępować, gdy na ciele pojawi się wysypka od słońca.

  • Zespół słabości (kruchości) to nie zwykłe starzenie. Objawy, diagnoza, leczenie

    Proces starzenia jest nieodłącznym elementem życia każdego człowieka i ma znaczący wpływ zarówno na fizyczne, jak i psychiczne funkcjonowanie seniorów. Wśród zachodzących zmian wymienić można między innymi pogorszenie pracy poszczególnych narządów, podatność na choroby, zaburzenia poznawcze czy zespół kruchości. Ten ostatni jest zagadnieniem szczególnie badanym przez geriatrów – szacuje się, że w populacji polskiej dotyka on około 7% seniorów, wśród których ponad 50% to osoby po 80. roku życia.

  • Dieta w zaburzeniach lękowych. Co jeść, a czego unikać przy stanach lękowych?

    Zaburzenia lękowe dotykają znaczny odsetek dorosłych i dzieci. Osoby z zaburzeniami zmagają się z przewlekłym lękiem i stresem, który często powoduje cierpienie psychiczne i znaczne upośledzenie funkcjonowania pacjentów w wielu sferach ich życia. Tymczasem odpowiednia dieta w zaburzeniach lękowych może korzystnie wpływać na zdrowie układu nerwowego i pomagać w łagodzeniu objawów zaburzeń lękowych.

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Ikona przypomnienie o zażyciu leku.
Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w Aplikacja google play Aplikacja appstore
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

ikona niższe koszty leczenia
Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Ikona encklopedia leków i ziół
Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Ikona porady na czacie z farmaceutą
Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl